OgólnePo?o?one w po?owie drogi pomi?dzy Wroc?awiem a Opolem miasto Brzeg jest jednym z najstarszych i pi?kniejszych miast ?l?ska. Brzeg cz?sto nazywany jest miastem zieleni - z racji znajduj?cych si? tu wielu parków i terenów zielonych. Ekologiczne inwestycje w mie?cie i okolicy (m.in. oczyszczalnia ?cieków, Zak?ad Gospodarki Odpadami) pozwalaj? na zachowanie i rozkwit przyrodniczych atutów miasta. HistoriaPierwszy zapis o istniej?cej niegdy? w miejscu Brzegu osadzie rybacko-handlowej Wissoke Brzegh zamieszczono w dokumencie z 1234 r. Powstaniu miasta sprzyja?o dogodne po?o?enie na skrzy?owaniu szlaków l?dowych i wodnego, ??cz?cych najwi?ksze o?rodki ?redniowiecznego ?l?ska z pa?stwami o?ciennymi. Lokacja Brzegu nast?pi?a na mocy wydanego pomi?dzy 1246 a 1248 r., a potwierdzonego w 1250 r., zachodnioeuropejskiego prawa lokacyjnego. Dokument lokacyjny wystawiony przez ks. wroc?awskiego Henryka III wyznaczy? teren lokacji, po dzi? dzie? czytelny w uk?adzie starówki.
Na prze?omie XIII i XIV w. w mie?cie osiedli?y si? zgromadzenia zakonne (m.in. franciszkanie, dominikanie, antonici, joannici). Zgromadzenia te wznios?y w mie?cie swoje ko?cio?y i klasztory. Po podziale w 1311 r. ksi?stwa wroc?awskiego, Brzeg zosta? stolic? najmniejszego spo?ród trzech nowopowsta?ych ksi?stw: wroc?awskiego, legnickiego i brzeskiego.
Okres ?wietno?ci Brzegu nierozerwalnie zwi?zany by? z panowaniem w ksi?stwie legnicko-brzeskiej linii Piastów - pierwszej polskiej dynastii królewskiej. Jako pierwszy ksi??? Boles?aw III, syn ksi?cia wroc?awskiego Henryka V, po??czy? ksi?stwo brzeskie z legnickim i tytu?owa? si? w 1312 r. -Panem Legnicy i Brzeguli. Oba ksi?stwa wielokrotnie jeszcze ??czono i rozdzielano. W 1329 r. Boles?aw III sta? si? lennikiem czeskim, a w 1342 r. uczyni? Brzeg swoj? sta?? rezydencj?. W II po?owie XIV w. najwi?kszy mecenat budowlany i kulturalny sprawowa? ksi??? Ludwik I. Ksi??? rozbudowa? zamek ksi???cy, obok którego ufundowa?, obdarowan? bogatym ksi?gozbiorem kolegiat? ?w. Jadwigi. Najcenniejsz? pozycj? ksi?gozbioru by?a iluminowana Legenda o ?w. Jadwidze (tzw. Kodeks Lubi?ski). Ludwik I wspiera? finansowo przebudow? ko?cio?a ?w. Miko?aja. Po po?arze w 1380 r. przebudowano te? ratusz miejski. W 1390 r. Ludwik I przeprowadzi? pierwsze odnotowane na ziemiach polskich ba-dania archeologiczne w dawnym grodzisku kasztela?skim w Ryczynie pod Brzegiem. W latach 1428 - 1432 Brzeg niszczyli husyci. Liczne kl?ski ?ywio?owe niejednokrotnie nawiedza?y miasto. Dla przyk?adu w 1443 r. podczas trz?sienia ziemi run??y sklepienia ko?cio?a ?w. Miko?aja.  | |
W okresie najwi?kszego rozrostu terytorialnego ksi?stwo brzeskie obejmowa?o swym zasi?giem Lubin, Chojnów, O?aw?, Kluczbork, Byczyn?, Wo?czyn oraz Niemcz? i Strzelin (po 1427 r.). Od po?owy XV w. terytorium ksi?stwa zaczyna si? stopniowo zmniejsza?. W II po?owie XV w. miasto prze?ywa okres zapa?ci ekonomicznej.
W XVI wieku, za rz?dów Jerzego I, Brzeg odzyskuje utracon? rang? stolicy ksi?stwa legnicko-brzeskiego. Rozkwit architektury i kultury miasta przynosz? rz?dy jego nast?pców - Fryderyka II i Jerzego II. Ksi??? Fryderyk wprowadzi? w mie?cie i ksi?stwie luteranizm. Za jego panowania miasto opu?cili franciszkanie i dominikanie. Fryderyk II rozpocz?? renesansow? przebudow? zamku. Wobec zagro?enia najazdem tureckim, ksi??? postanowi? przebudowa? fortyfikacje miejskie. Podczas prac fortyfikacyjnych zburzono najstarszy, znany z przekazów ?ród?owych, roma?ski ko?ció? Naj?wi?tszej Marii Panny. W 1545 r. rozebrano ko?ció? i klasztor dominikanów. Prace budowlane kontynuowa? ksi??? Jerzy II. Jego najznakomitszym dzie?em by?a renesansowa przebudowa zamku, przy której pracowali architekci w?oscy. Oni te?, po po?arze w 1569 r., gruntownie przebudowali ratusz miejski. Ksi??? popiera? kultur? i nauk?, czemu mia?o s?u?y? ufundowanie Gymnasium Illustre Bregense, nazwane pó?niej Gimnazjum Piastowskim. Po 1582 r. ko?ció? franciszkanów przebudowano na arsena?. W XVI w. Brzeg by? pr??nym o?rodkiem handlowym. To tu sp?dzano na s?awne targi byd?o z kresów Rzeczpospolitej i sprzedawano je kupcom z ca?ych Niemiec. Podczas wojny trzydziestoletniej, dzi?ki rozbudowanym w XVI w. Fortyfikacjom, Brzeg nie zosta? zdobyty przez oblegaj?ce go wojska szwedzkie. Wojna odbi?a si? jednak niekorzystnie na sytuacji ksi?stwa i miasta. W 1675 r. umiera Jerzy IV Wilhelm - ostatni m?ski przedstawiciel dynastii piastowskiej. Miasto i ksi?stwo wchodz? wówczas w sk?ad monarchii habsburskiej. Rz?dy habsburskie przynosz? ze sob? próby rekatolizacji. W miejsce usuni?tych w XVI w. zakonów zostaj? sprowadzeni do Brzegu jezuici i kapucyni, którzy wznie?li w Brzegu swoje klasztory i ko?cio?y.  | |
W 1741 r. Brzeg zostaje dotkliwie zniszczony podczas obl??enia przez wojska króla pruskiego Stare Miasto Fryderyka II Wielkiego. Rok pó?niej wraz z ca?ym ?l?skiem dostaje si? pod panowanie pruskie. Brzeg staje si? miastem powiatowym z garnizonem wojskowym. W 1748 r. w Brzegu wybudowano pierwsz? na ca?ej d?ugo?ci Odry, ?luz? rzeczn?. Rozbudowa-no te? fortyfikacje. Po zaj?ciu miasta przez wojska napoleo?skie w 1807 r. nakazano zniszczy? istniej?ce fortyfikacje. W ich miejscu powsta?y promenady, parki i planty. Ju? w 1842 r. do miasta dotar?a kolej. W po?owie XIX w. Brzeg schodzi do roli o?rodka miejskiego o znaczeniu lokalnym. Sytuacja ta trwa?a do lat 70-tych XIX w. Prze?om XIX i XX w. to czas rozbudowy miasta. W roku 1907 Brzeg zosta? wy??czony z powiatu i otrzyma? wy?sz? rang? miasta wydzielonego.
W latach 20-tych XX w. pogarsza si? sytuacja ekonomiczna miasta, do czasu ponownego zlokalizowania w nim garnizonu wojskowego i wykorzystania, wybudowanego w 1916 r., lotniska wojskowego. Druga wojna ?wiatowa przynios?a miastu najdotkliwsze w jego historii zniszczenia oraz zmian? przynale?no?ci pa?stwowej. Odbudowie ze zniszcze? towarzyszy?a rozbudowa przemys?u, g?ównie spo?ywczego i elektromaszynowego. W rozwijaj?cej si? po?udniowej cz??ci miasta powsta?y nowe dzielnice mieszkaniowe. Do 1950 r. Brzeg znajdowa? si? w województwie wroc?awskim, a po przeprowadzonej wówczas reformie administracji, wszed? w sk?ad województwa opolskiego. W okresie obchodów milenium chrztu Polski dosz?o w mie?cie do tzw. "wypadków brzeskich" - w maju 1966 r. Milicja Obywatelska usun??a, pomimo sprzeciwu mieszka?ców, duchownych z domu parafialnego przy pl. Zamkowym. Sprzeciw mieszka?ców miasta wywo?a? wobec nich represje ze strony s?u?by bezpiecze?stwa.
Po reformie administracyjnej w 1975 r. zlikwidowano powiat brzeski. W 1997 r. pó?nocna cz??? miasta ucierpia?a wskutek powodzi jaka dotkn??a po?udnie Polski. Od stycznia 1999 r. Brzeg ponownie jest siedzib? powiatu.
www.brzeg.pl Turystyka | | zamek
|
Zamek Piastów ?l?skich - zwany ?l?skim Wawelem - wzniesiony na miejscu gotyckiego zamku warownego. Obecny kszta?t nada?a mu renesansowa przebudowa prowadzona przez architektów w?oskich - Jakuba Parra, Franciszka Parra, Bernarda Niurona. Zniszczony podczas obl??enia miasta w 1741 r., odbudowany w latach 1966 - 1990. W?ród zbiorów muzeum znajduj? si? m.in. sarkofagi ksi???t legnicko-brzeskich oraz jedyny w Polsce zachowany w ca?o?ci ?redniowieczny ?uk my?liwski (XIV w.), odnaleziony podczas wykopalisk na ul. Mlecznej w Brzegu.
Ko?ció? zamkowy ?w. Jadwigi - prezbiterium dawnego ko?cio?a kolegiackiego wybudowanego w XIV w., przebudowywanego w XVI w. na mauzoleum legnicko-brzeskiej linii Piastów. Po zniszczeniu ko?cio?a i zabudowa? kolegiaty w roku 1741, w 1783 r. mia?a miejsce kolejna przebudowa. W okresie odbudowy zamku w XX w. Ko?ció? poddano regotyzacji.
| Komentarze |
|
| Brak komentarzy |
Chcesz napisać komentarz? Zaloguj się
|
